Δήμος Πωγωνίου

Αρχαιλογικοί Χώροι

Αρχαιλογικοί Χώροι (23)


Μεταξύ των πολλών αρχαιολογικών θέσειον, ιδιαίτερα σημαντικές είναι αυτές που διέσωσαν λείψανα της πρώιμης εποχής του σιδήρου και προγενέστερα, τα οποία ανήκουν τόσο σε οικιστικές μονάδες όσο και σε νεκροταφεία. Θεμέλια κυκλικών, πεταλόσχημων και ωοειδών κατασκευών έχουν εντοπιστεί στον Άγιο Γεώργιο Κακόλακκου, στις θέσεις Παλιούρια, Περβανάς, Άγιος Χαράλαμπος και Πλάσι Παλαιόπυργου, και στις περιοχές Γκλάβα και Πύργος της Κάτω Μερόπης. Ανασκαφικές έρευνες έχουν πραγματοποιηθεί σε ελάχιστη έκταση, σχετικά πάντοτε με το πλήθος των αρχαίων θέσεων, γιατί οι περιοχές είναι δασικές, απομονωμένες και προσιτές μόνο με πεζο­πορία. Αυτός είναι και ο λόγος που σχεδόν όλοι οι προαναφερόμενοι αρχαιολογικοί χώροι δεν είναι επισκέψιμοι.
Εκτός από τους παραπάνω χοίρους, ο επισκέπτης μπορεί να ανακαλύψει και άλλες περιοχές αρχαιολογικού και ιστορικού ενδιαφέροντος, όπως ερείπια οχυρωματικών έργων, ερείπια αρχαί­ων ακροπόλεων καθώς και οικοδομικά λείψανα Ρωμαϊκών χρόνων. Συγκεκριμένα έχουν εντοπι­στεί:
ερείπια της αρχαίας πόλης Ατιντάνιας στα Κτίσματα.
ερείπια ακρόπολης στο Βασιλικό.
ερείπια ακρόπολης και οχυρωματικών έργων στο Ωραιόκαστρο.
ελληνιστική ακρόπολη νότια της Κάτω Μερόπης.
αρχαιολογικός χώρος: οικισμός και νεκροταφείο, 11ος - 4ος αιώνας π.Χ., στη θέση "Ανεμόμυλος" Μερόπης.
επιφανειακά ευρήματα προϊστορικής και ελληνιστικής περιόδου, που βρίσκονται στην περιοχή της Λίμνης Ζαραβίνας.
οικοδομικά λείψανα και ευρήματα Ρωμαϊκών χρόνων, που βρίσκονται στο λόφο του Ναού της Αγίας Αναστασίας στο συνοικισμό του Ζάβροχου.
ερείπια της αρχαίας ακρόπολης στο Δελβινάκι.
Δευτέρα, 21 Φεβρουαρίου 2011 18:51

Ναός Αγίας Τριάδας Χρυσόρραχης

Γράφτηκε από τον

 Η εκκλησία αυτή είναι η κεντρική του χωριού και η ογκοδέστερη από ολες τις άλλες.Χτιστηκε το 1781 και ο ευρύχωρος νάρθηκάς της χρησιμοποιούνταν ως το 1929 ως διδακτήριο με τρείς δασκάλους Ο γυναικωνίτης του ναού διαμορφώθηκε κατάλληλα και μετατράπηκε σ’ ένα πολύ αξιόλογο Εκκλησιαστικό Μουσείο, όπου  σε ειδικές καλαίσθητες προθήκες, φυλάσσονται ασφαλισμένα εκκλησιαστικά μνημεία (εικόνες, ιερά σκεύη, βιβλία κ.λ.π.)και είναι στη διάθεση των επισκεπτών  να τα προσκυνήσουν, να τα  θαυμάσουν, να τα απολαύσουν.

 

Δευτέρα, 21 Φεβρουαρίου 2011 18:48

Ιερά Μονή Αγίου Γεωργίου, Ριαχόβου

Γράφτηκε από τον

Στη θέση Ντουβρίτς, στο χωριό Ριάχοβο, βρίσκεται η Ιερά Μονή Αγίου Γεωργίου, μέσα σε μαγευτικό φυσικό περιβάλλον. Η Μονή θεμελιώθηκε και άρχισε να κτίζεται το Μάρτιο του 1998 και ολοκληρώθηκε το Δεκέμβριο του 2004, με τη φροντίδα και την επίβλεψη του Ιερέα Ιωάννη Στ. Μπέσιου, εφημερίου Ριαχόβου. Υπάρχουν στη Μονή εκτός του ιερού ναού, διαθέσιμοι χώροι για πολλές δραστηριότητες, όπως: Αμφιθέατρο για πολιτιστικές εκδηλώσεις, χώροι αναψυχής, γήπεδο μπάσκετ, παιδική χαρά, κ.λ.π. Η περιοχή είναι πολύ ενδιαφέρουσα για τον επισκέπτη, καθώς μπορεί να απολαύσει τη φύση με τα ωραία δάση της περιοχής, την ησυχία του χώρου, το νερό από τις πηγές της περιοχής, κ.λ.π. Προσφέρεται ιδιαίτερα για σχολικές εκδρομές.

Δευτέρα, 21 Φεβρουαρίου 2011 18:46

Παναγιά Κακαβίτσα Ιερομνήμης

Γράφτηκε από τον

Η ιδιόρρυθμη εκκλησούλα με το παράξενο όνομα, Παναγιά Κακαβίτσα, βρίσκεται στην Ιερομνήμη και πιθανολογείται ότι είναι χτισμένη τον ΙΖ΄ αιώνα ή και παλαιότερα. Η παράδοση κι οι ντόπιοι συνδέουν με θρύλο, τα ονόματα Κακαβίτσα και της πηγής του «Νηστικού» με την Κακαβιά και το νηστικός. Τα ονόματα μάλλον όμως είναι πολύ παλαιότερα και έχουν ξενική προέλευση. Μάλιστα οι βυζαντινοί κακάβα έλεγαν την πέρδικα από την φωνή της ως «κακκαβίζουσα», από δω και ίσως και η προσωνυμία για το περδικοσύχναστο του τόπου. Μικροσκοπικό και ιδιόρρυθμο εκκλησάκι, κατάγραφο, με πολλά δυστυχώς ασβεστώματα.

Δευτέρα, 21 Φεβρουαρίου 2011 18:45

Άγιος Νικόλαος Κουκλιών

Γράφτηκε από τον

Από την κεντρική πλατεία των Κουκλιών, σε απόσταση 30 λεπτών με τα πόδια από δύσβατο δρόμο σε μια πευκόφυτη πλαγιά βρίσκεται το μοναστήρι του Αγίου Νικολάου που καθώς λέγεται, σε μια υπόγεια αίθουσά του λειτουργούσε κρυφό σχολειό. Στην είσοδό του καθολικού ζωγραφισμένος ο Αϊ-Νικόλας, η Παναγιά η Βρεφοκρατούσα κι ο Χριστός. Απ΄ την άλλοτε Μονή του Αγ. Νικολάου μετοχίου εκείνης της Μέγγουλης Πωγωνίου σώζεται μόνο το καθολικό. Η κατάγραφη μικρή Βασιλική είναι αξιολογότατη για την παλαιότητά της, την αρχιτεκτονική και την ιστόρηση της.

Διαβάζουμε την ανορθόγραφη, υπέρθυρη επιγραφή: «ανηγέρθη και ανιστορήθει ούτος ο θείος ναός και πάνσεπτος του εν αγίοις πατρός ημών Νικολάου αρχιεπισκόπου και ιερατεύοντος του κυρίου Νικόδημου και δια συνδρομής υπό τον πατέρων Ζωσιμά και Αγαπίου και Ζαχαρίου ιερομοναχών και των λοιπών πατέρων και ιστοριογράφος Κων/νος από χωριό Θεοτόκο έτει 1756». Πολλές διηγήσεις για περιστατικά που συνέβησαν μας μαρτυρούν πως για τους ντόπιους ο Άγιος Νικόλαος Κουκλιών ήταν θαυματουργός.

Δευτέρα, 21 Φεβρουαρίου 2011 18:44

Μονή Αγίας Παρασκευής Καταρράκτη

Γράφτηκε από τον

Στον Καταρράκτη βρίσκεται το εκκλησάκι της Αγίας Παρασκευής, χτισμένο το 1549, όπως το αναφέρει και η επιγραφή πάνω από την είσοδό του. Το εκκλησάκι χτίστηκε πάνω στην σπηλιά που βρέθηκε η εικόνα της Παναγίας. Το εσωτερικό της Αγίας Παρασκευής μας δημιουργεί ξεχωριστά συναισθήματα. Τα Φωτοστέφανα των αγίων είναι ανάγλυφα. Οι αγιογραφίες είναι πολύ καλής τέχνης και διατηρούν παρά την καπνίλα που «κάθισε» πάνω τους στους αιώνες (τελευταία και κάηκε), κάτι από την εκφραστικότητα και την πρώτη λάμψη των χρωμάτων τους.

Δευτέρα, 21 Φεβρουαρίου 2011 18:43

Μεταμόρφωση Σωτήρας Παϊδονιάς

Γράφτηκε από τον

Δίπλα σ’ έναν ξερόλλακο εκεί που σχηματίζεται μια πτυχή της Ψηλοτέρας, ανακαλύπτουμε την εκκλησία του Αϊ Σωτήρα κρυμμένη, σχεδόν αόρατη από τον δρόμο. Πολλά από τα εκκλησάκια της Πογδόριανης βρίσκονται εδώ στην Παϊδονιά. Όπως μας λέει ο Τσιγαράς την εποχή της ακμή της η Πογδόριανη είχε 40 εκκλησίες την ίδια περίπου εποχή, που κατά τον Κουβαρά, η πόλη των Ιωαννίνων, είχε 30 εκκλησίες. Ο συνοικισμός αυτός της Ρεπετίστης σήμερα είναι ένα μουσείο παλιών εκκλησιών.

Δευτέρα, 21 Φεβρουαρίου 2011 18:41

Αϊ-Λιάς (Κασιδίαρη)

Γράφτηκε από τον
Το μοναστήρι του Αϊ-Λιά βρίσκεται σε μια βραχώδη περιοχή του όρους Κασιδιάρη, που ονομάζεται Ψηλοτέρα. Για να φτάσει κανείς εκεί σκαρφαλώνει από ένα παλιό μονοπάτι που ξεκινά κοντά στον Πύργο του Μελά και φτάνοντας στην αυλόπορτα του μοναστηριού μετά από 20 λεπτά πεζοπορία, φαίνονται πελώρια τείχη να περιβάλουν το καθολικό σε έκταση περίπου δυόμισι στρεμμάτων, γεμάτη δέντρα. Κλεισμένη γύρω-γύρω η περιοχή θυμίζει απόρθητο φρούριο με μεγάλους τοίχους, αλλού όρθιους κι αλλού πεσμένους.

Είναι πολύ πιθανό το Μοναστήρι του Αϊ-Λιά να το έχτισε η ιστορική οικογένεια Μελά- πρόγονοι του Παύλου Μελά- όπως γράφει ο Λέων Μελάς, την ίδια εποχή που χτίστηκε και ο πύργος της ένδοξης οικογένειας, πριν το 17ο αιώνα, διότι αρχές αυτού, οι Μελάδες επειδή αρνήθηκαν να εξισλαμισθούν έχασαν την περιουσία τους.

Ως το 1874 ο Αϊ-Λιά ήταν αυτόνομο Μοναστήρι με δική του μεγάλη περιουσία και πολλά γιδοπρόβατα. Λένε οι παλιοί, ότι τα γιδοπρόβατα τα άρμεγαν στην κορυφή της Ψηλοτέρας και ότι από εκεί το γάλα κατέβαινε στο Μοναστήρι με σωλήνες, «το σούγιαλο».

Από το 1874 και εξής το μοναστήρι του Αϊ-Λιά ήταν μετόχι του μεγάλου μοναστηριού του Σώσινου, γι΄ αυτό και το δίστιχο: ο Αι-Λιάς το Μοναστήρι έχει το Σώσινο νοικοκύρη.

Δευτέρα, 21 Φεβρουαρίου 2011 18:40

Μονή Αγίου Αθανασίου

Γράφτηκε από τον

Αφήνουμε το ιερό  βουνό του Σώσινου με τους είκοσι τρεις και πλέον αιώνες ιστορίας και διαβαίνουμε απέναντι στο ανατολικό μέρος του όρους Κασιδιάρη, βορειοδυτικά των τοποθεσιών που οι ντόπιοι ονομάζουν Μπούρλογκου κοντά στα Σιάδια., έπειτα από ένα στριφτό ανηφορικό δρόμο φτάνουμε στο μικρό μοναστήρι του Αγίου Αθανασίου που συναντούμε μόνο το καθολικό του. Ίσως και να είναι ο παλιότερος ναός της περιοχής χτισμένος τα ύστερο-Βυζαντινά χρόνια. Μπαίνοντας στο εσωτερικό του βλέπουμε με ευχάριστη έκπληξη ότι διατηρεί την αρχική φυσιογνωμία του, όπως μας είχαν διηγηθεί οι ντόπιοι, με ελάχιστες παρεμβάσεις.

Διαβάζοντας την επιγραφή που βρίσκεται στην δυτική πλευρά του ναού μαθαίνουμε ότι ο ναός λειτούργησε σαν μικρό μοναστήρι, η ανέγερση αναφέρεται σε δεύτερο κτίριο εφόσον το πρώτο προϋπήρχε και η εικονογράφηση του έγινε το 1668. Για την ανέγερση εργάσθηκαν ο Πατριάρχης Κωνσταντινούπολης, η ίδια η μονή του Αγίου Αθανασίου, ο επίτροπος και ο Ηγούμενος Δανιήλ του Σώσινου. Στην έκταση του ενός στρέμματος το καθολικό είναι χτισμένο στο κέντρο και εξωτερικά μέσα στα χαλάσματα, ανακαλύπτουμε μικρά τμήματα του άλλοτε χαγιατιού και του κτίσματος του Αγίου Αθανασίου που είχε και κελιά.

Απέναντι απ΄ το ιερό βλέπουμε ένα τυφλό δωμάτιο. Δεν έχει ούτε παράθυρα ούτε εξωτερική θύρα. Η είσοδος σ’ αυτό που γίνεται μέσα από τα στασίδια της δυτικής πλευράς, ήταν μυστική και όπως λένε το δωμάτιο ήταν κρυφό σχολειό.

Δευτέρα, 21 Φεβρουαρίου 2011 18:39

Μονή Ευαγγελίστριας (Σώσινου) Άνω Παρακαλάμου

Γράφτηκε από τον
Σε μια στρατηγική θέση που ελέγχει όλα τα περάσματα, λίγο πριν την είσοδο του Άνω Παρακαλάμου, βρίσκεται ο Ιερός Λόφος Σώσινο καθώς και η Μονή Σωσίνου (1598), που είναι αφιερωμένη στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου, κρυμμένη μέσα σε πυκνή βλάστηση. Η θέα προς την κοιλάδα του Καλαμά και τις διαδοχικές οροσειρές στο βάθος είναι υποβλητική.

Στα χρόνια του δεσποτάτου της Ηπείρου, πολύ πιθανό στα ερείπια αρχαίου θεάτρου, χτίστηκε το μοναστήρι του Σώσινου από κάποιον που το όνομα του ήταν Σώσινος. Ο Ηγεμόνας της Βλαχιάς Νιάγος Βοεβόδας λίγο αργότερα, τον 16ο αιώνα καθιέρωσε τακτική επιχορήγηση για το Σώσινο. Έπειτα το μοναστήρι καταστράφηκε.

Το 1598 πάνω στα χαλάσματα, ο άρχοντας Ιωάννης Σιμωτάς έχτισε νέο μοναστήρι και το πλούτισε με κάθε είδους έπιπλα, σκεύη και βιβλία, καθώς και με κοπάδια, καταστήματα, και πολλά κτήματα. Για να είναι ανεξάρτητο το μοναστήρι του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου «το Σώσινο», ο Σιμωτάς το ανέδειξε «Πατριαρχικό Σταυροπήγιο», όταν κτιζόταν ένα τέτοιο μοναστήρι, στελνόταν από το πατριαρχείο σταυρός, τον οποίον «έμπηγαν» στα θεμέλια.

Η ανεξαρτησία της μονής σφραγίσθηκε με το πρώτο «Σιγίλιο», το επίσημο πατριαρχικό και συνοδευτικό έγγραφο, γραμμένο σε περγαμηνή υπογεγραμμένο από τον Πατριάρχη και τα μέλη της Ιεράς Συνόδου του Πατριαρχείου, σφραγισμένο με μολύβδινη «βούλα», που κατά την τουρκοκρατία είχε ισχύ διατάγματος. Κατάφερε δε ο Άρχοντας, το πρώτο «Σιγίλιο» του μοναστηριού να το προσυπογράψει ο τότε Επίσκοπος Βελλάς Μαννασής, ώστε να μην μπορεί να αμφισβητεί κανείς την αυτονομία του. Ο ηγούμενος του μοναστηριού διοικούσε και εξουσίαζε τη χώρα Πογδόριανη που ονομάζονταν Εξαρχία Πογδόριανης ή Εξαρχία Σωσίνου, η οποία βρίσκεται μέσα στα όρια του μοναστηριού.

Χτισμένο ψηλά στον Βασιλικό του θρόνο το Σώσινο συνεχίζει ως σήμερα να αγκαλιάζει τις ψυχές των πιστών του. Αιώνες τώρα οι Πογδοριανίτες γιορτάζουν το μοναστήρι με πλήθος εκδηλώσεων τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου, όπως έμαθαν από τους γονείς και τους παππούδες τους. Αιώνες τώρα τραγουδούν με το Δώριο τρόπο των αρχαίων Ελλήνων και των επιρροών της Βυζαντινής Μουσικής, το πολυφωνικό τραγούδι.

Από το 2007 ξεκίνησε η ανακατασκευή του μοναστηριού.

Σελίδα 2 από 2
Βρίσκεστε εδώ: Home Αξιοθέατα Αρχαιλογικοί Χώροι